Przez lata wyjazd do Czech kojarzył się głównie z „tanim piwem i papierosami”. Dziś takie podejście zwyczajnie szkoda czasu – ceny się wyrównały, a różnice na prostych produktach nie są już spektakularne. Nowe, bardziej świadome podejście to skupienie się na lokalnych specjalnościach, lepszej jakości chemii i produktach trudno dostępnych w Polsce. Zmiana opłaca się z dwóch powodów: po pierwsze, faktycznie można zaoszczędzić, po drugie – przywozi się do domu coś więcej niż tylko „tańsze zakupy”, czyli konkretne smaki i marki, których u nas po prostu nie ma.
Alkohol i napoje – co naprawdę warto wrzucić do koszyka
Alkohol to wciąż jedna z mocniejszych stron czeskich zakupów, ale opłaca się podejść do tematu trochę inaczej niż „byle taniej”. W wielu przypadkach różnica w jakości przy rozsądnej cenie jest większa niż sama różnica w cenie.
Piwo – nie tylko skrzynka z marketu
Oczywiście, piwo to klasyk. Warto jednak odpuścić polowanie na najtańsze zgrzewki i wykorzystać okazję do poznania czegoś ciekawszego:
- lokalne marki z mniejszych browarów (regionalne pilsnery, lagery, piwa pszeniczne),
- piwa z minibrowarów kupowane w butelkach zwrotnych lub puszkach,
- limitowane serie znanych marek (Pilsner Urquell, Budějovický Budvar, Kozel) – często inne niż w Polsce.
Najwięcej sensu mają piwa, których nie ma w polskiej dystrybucji lub są u nas wyraźnie droższe. W zwykłych sieciach (Kaufland, Albert, Billa) można upolować naprawdę spory wybór, a w rejonach turystycznych – małe sklepiki z piwami rzemieślniczymi.
Mocniejsze alkohole i likiery
Czeskie półki z alkoholami są warte spokojnego przejrzenia, bo wybór lokalnych specjałów jest tu naprawdę szeroki:
- Becherovka – ziołowy likier z Karlowych Warów; w Czechach dostępne są różne warianty (Original, Lemond, KV14), niektóre trudniej znaleźć w Polsce.
- Tuzemák (tuzemský rum) – aromatyzowany destylat, historycznie zastępnik rumu; smak specyficzny, ale ma swoje grono fanów do koktajli i grzanek.
- Likierki owocowe i ziołowe (np. Slivovice, Fernet Stock, wiśniówki) – często dobrej jakości przy rozsądnej cenie.
- Wina morawskie – szczególnie białe; w regionach Moraw ceny i wybór są świetne, w marketach też warto spojrzeć na półkę „Morava”.
Warto pamiętać, że przy wwozie alkoholu do Polski obowiązują limity, nawet wewnątrz UE. Na użytek własny celnicy patrzą głównie na ilość i kontekst (wygląd „na handel”), ale wożenie po kilkadziesiąt litrów może skończyć się nieprzyjemną rozmową.
Z napojów bezalkoholowych warto spróbować Kofoli – lokalnego odpowiednika coli, o innym profilu smakowym. Dostępna w butelkach i puszkach, często w wersjach smakowych (cytryna, wiśnia).
Jedzenie i produkty spożywcze – co przywieźć do kuchni
Czeska kuchnia to nie tylko knedliki i smažený sýr w restauracji. Sporo rzeczy można spokojnie zabrać do domu i odtworzyć klimat wyjazdu we własnej kuchni.
Słodycze i przekąski z czeskim rodowodem
Sporo marek jest dostępnych w Polsce, ale w Czechach łatwiej trafić na oryginalne wersje, smaki limitowane i lepsze ceny. Szczególnie warte uwagi:
- Studentská pečeť – popularna czekolada z bakaliami i żelkami; w Czechach jest więcej kombinacji smakowych i rozmiarów.
- Czekolady i batoniki Orion – wiele smaków, których w Polsce zwyczajnie brakuje.
- Wafle i herbatniki marek typu Opavia – klasyczne „kultowe” słodycze dla Czechów.
- Lokální chipsy i chrupki – inne przyprawy, często ciekawsze kombinacje smakowe niż w polskich odpowiednikach.
Dla osób lubiących kuchenne eksperymenty ciekawą opcją są też dżemy, powidła i kremy orzechowe od lokalnych producentów – często w krótkich seriach, dostępne w mniejszych sklepach i na targach.
Produkty do gotowania w domu
W zwykłych marketach można znaleźć sporo rzeczy, które fajnie wpasują się w domowe gotowanie:
- Knedliki w proszku lub pakowane próżniowo – do odgrzania na parze; smak może nie jak z dobrej restauracji, ale do obiadu po czesku w domu wystarczą.
- Mieszanki do sosów i dań typu svíčková, gulasz, zupy – marki Vitana, Maggi i lokalne odpowiedniki.
- Przyprawy i mieszanki ziołowe – często inne kombinacje niż polskie; warto popatrzeć na półki z kuchniami świata i lokalnymi mieszankami.
- Mąki, kasze i mieszanki do wypieków – szczególnie w regionach wiejskich można trafić na produkty z mniejszych młynów.
Ceny podstawowej żywności (masło, mleko, chleb) nie zawsze są niższe niż w Polsce, więc opłaca się celować raczej w produkty charakterystyczne niż codzienną bazę.
Kosmetyki i drogeria – lokalne marki warte uwagi
Czeska drogeria potrafi być bardzo przyjemnym zaskoczeniem. Zarówno pod kątem cen, jak i marek, których w polskich sieciach trudno szukać.
Na pierwszym planie warto wymienić czeskie marki kosmetyczne:
- Dermacol – znany z mocno kryjącego podkładu, ale oferta jest znacznie szersza (pielęgnacja twarzy, ciała, kolorówka). Ceny w Czechach są często wyraźnie lepsze.
- Astrid – solidne, często bardzo przyzwoite cenowo kremy, balsamy i pomadki ochronne.
- Alpa – kultowe płyny i maści rozgrzewające, spirytusowe wcierki, olejki; stosowane na bóle mięśni, przeziębienia, do nacierań.
Dużym plusem jest także bogata oferta kosmetyków z dodatkiem konopi (maści, kremy, balsamy) – popularne jako wsparcie przy bólach mięśni, stawów czy przesuszonej skórze. Dostępne zarówno w drogeriach (DM, Teta, Rossmann), jak i aptekach.
Warto zaplanować wizytę w drogerii DM lub Teta – to właśnie tam najczęściej trafiają się najlepsze promocje na lokalne marki i duże opakowania kosmetyków do ciała oraz włosów.
Niektóre „zwykłe” marki dostępne także w Polsce potrafią być w Czechach tańsze (szczególnie w promocjach), ale różnice nie są już tak spektakularne jak kilka lat temu. Dlatego lepiej skupić się na tym, co naprawdę lokalne.
Leki bez recepty i apteka – co się opłaca, a z czym uważać
Czeskie apteki bywają celem konkretnych zakupów, ale ten temat wymaga odrobiny rozsądku. System jest podobny do polskiego, lecz ceny i dostępność niektórych specyfików różnią się zauważalnie.
Najczęściej kupowane są:
- Ibalgin – ibuprofen w różnych dawkach, trochę „czeski odpowiednik” znanych polskich leków przeciwbólowych.
- Paralen – paracetamol w tabletkach i czopkach, także w wersjach dla dzieci.
- Maści i żele przeciwbólowe na stawy i mięśnie (często z dodatkiem konopi, mentolu, kamfory).
- Preparaty na przeziębienie, gardło, kaszel – miejscami tańsze lub w innych kombinacjach składników niż w Polsce.
Trzeba pamiętać, że część leków ma inne nazwy handlowe niż w Polsce, choć substancja czynna jest ta sama. Przy konkretnych potrzebach dobrze mieć zapisany skład (łacińska nazwa substancji) zamiast polskiej nazwy leku.
Leki również podlegają ograniczeniom wwozu – przy ilościach „na użytek własny” nikt problemu zazwyczaj nie robi, ale pakowanie całej torby leków z myślą o dalszej odsprzedaży może skończyć się kłopotami.
Chemia gospodarcza i środki czystości
To jedna z kategorii, która wciąż potrafi być realnie opłacalna. Wiele osób łączy wyjazd do Czech właśnie z zakupami chemii do domu.
Na radarze warto mieć przede wszystkim:
- kapsułki i proszki do prania znanych marek (Persil, Ariel, Perwoll) – często inna jakość niż w polskich odpowiednikach i dobre ceny w promocjach,
- płyny do płukania (Lenor, Silan, itp.) – duże opakowania, dużo zapachów, często korzystne wielopaki,
- tabletki do zmywarki (Jar, Somat, Finish) – jedna z najczęściej przywożonych rzeczy z Czech,
- środki do WC, płyny uniwersalne, środki do łazienek – często w większych opakowaniach rodzinnych.
W wielu przypadkach ta sama marka detergentu ma inną recepturę na różne rynki. Część osób zauważa, że wersje „czeskie” piorą skuteczniej niż część produktów sprzedawanych w Polsce.
Najlepsze promocje pojawiają się cyklicznie w dużych sieciach (Kaufland, Lidl, Albert). Warto przed wyjazdem przejrzeć gazetki online i przygotować orientacyjną listę, bo na miejscu wybór bywa przytłaczający.
Co już nie jest okazją, jak kiedyś
Niektóre kategorie, dawniej bardzo opłacalne, obecnie straciły sporo uroku. Wynika to z wyrównania cen, zmian akcyzy oraz kursów walut.
Papierosy – kiedyś główny cel „wypadów na zakupy”, dziś różnice cenowe są mniejsze, a ryzyko problemów przy przekraczaniu granicy przy większych ilościach nadal realne.
Paliwo – cena potrafi być nieco niższa lub wyższa niż w Polsce, w zależności od czasu i regionu, ale z reguły nie są to już takie różnice, dla których opłaca się robić z tego osobny cel wyjazdu.
Zwykła codzienna spożywka (pieczywo, nabiał, większość wędlin) również nie daje już tak spektakularnych oszczędności. Zdecydowanie większy sens ma skupienie się na produktach charakterystycznych, markowych i chemii gospodarczej.
Limity wwozu do Polski – o czym warto pamiętać
Przy zakupach w Czechach trzeba mieć z tyłu głowy, że istnieją limity na przewóz towarów akcyzowych, nawet w obrębie UE. Nie są one tak „sztywne” jak na granicach z krajami spoza Unii, ale celnicy mogą zainteresować się nietypowo dużą ilością alkoholu czy papierosów.
W praktyce przyjmuje się orientacyjne ilości na użytek własny (np. kilkanaście–kilkadziesiąt piw, kilka butelek mocniejszego alkoholu), ale wożenie np. kilkuset litrów piwa czy kartonów papierosów jest oczywistym sygnałem, że chodzi o handel.
Warto pamiętać też o przepisach dotyczących wwozu żywności pochodzenia zwierzęcego spoza UE – w przypadku Czech (kraj UE) ograniczenia są minimalne, ale nadal obowiązuje wymóg, aby było to na własny użytek, bez przeznaczenia handlowego.
Jak planować zakupy w Czechach – praktyczne podejście
Dobrze zaplanowane zakupy potrafią oszczędzić sporo czasu i frustracji. Zamiast krążyć od sklepu do sklepu, lepiej podejść do sprawy metodycznie.
Przede wszystkim warto:
- sprawdzić aktualny kurs korony i mieć w głowie prosty przelicznik (np. przybliżenie typu „1 CZK ≈ X PLN”),
- zobaczyć gazetki promocyjne większych sieci (Kaufland, Lidl, Albert, Billa, DM, Teta),
- przygotować wstępną listę rzeczy „do kupienia koniecznie” i „do przejrzenia, jeśli będzie dobra cena”,
- zabierać własne torby – w Czechach za reklamówki też się płaci, a ceny potrafią irytować, gdy trzeba wziąć kilka sztuk.
Do alkoholowych i spożywczych zakupów najlepiej sprawdzają się duże markety. Po lokalne specjały (miody, przetwory, wina od małych winiarzy) warto zajrzeć na targi, lokalne sklepiki lub bezpośrednio do producentów, jeśli wyjazd obejmuje mniejsze miejscowości.
Płatność kartą jest w Czechach powszechnie akceptowana, także w mniejszych sklepach. Dobrze jednak mieć przy sobie trochę gotówki (koron) – na małe sklepiki, targi czy toalety publiczne.
Takie podejście – mniej „hurtowni taniego piwa”, a więcej przemyślanego zbierania konkretnych produktów – sprawia, że zakupy w Czechach naprawdę mają sens. Zamiast przypadkowego koszyka rzeczy „bo taniej”, wraca się z produktami, które przez kolejne tygodnie przypominają o wyjeździe i faktycznie robią różnicę w domowym budżecie lub jakości.